Wystawy
Dorobek twórczy Stanisława Dróżdża przedstawia się imponująco – tak pod względem ilościowym, jak i rangi wydarzeń, w których uczestniczył, a także pod względem rozległości poczynań. Oczywiście, także pod względem wytrwałości i konsekwencji, choć koledzy literaci wieszczyli szybki kres jego „ekstrawagancjom”. Poeta, który prezentuje swoje utwory nie w tomikach poetyckich, ale na wystawach w galeriach sztuki – i na dodatek przez całe życie twierdzi, że jest poetą, nie plastykiem – to postać niezwykła, intrygująca. Mimo że odbierane wizualnie (jak tekst przecież!), jego prace zanurzone są w języku werbalnym oraz języku matematyki, stanowiącym zawsze punkt wyjścia dla procesu twórczego. Analiza pojęć wyrażanych znakiem słownym czy numerycznym przynosiła tematy jego „pojęciokształtów” skupionych na problemach ontologicznych i egzystencjalnych, jak czas i przestrzeń, nieskończoność, przemijanie, życie i śmierć, granice poznania.
UDZIAŁ W WYSTAWACH
Twórca zaczął wystawiać swe prace w galeriach w 1968 roku, tym samym inaugurując działalność ruchu konkretystycznego w Polsce. Brał udział w ponad 200 wystawach na wszystkich niemal kontynentach. Ujmując kwestię statystycznie, najwięcej jego prezentacji odbyło się we Wrocławiu i w Warszawie. Ze statystyk wynika również, że w Warszawie większą część stanowią wystawy indywidualne – spośród 40 jedna trzecia z nich odbyła się w Galerii Foksal. Prawidłowości te mają swoje głębsze znaczenie – w Warszawie uważany jest on za najważniejszego wrocławskiego, a przez niektórych i polskiego, twórcę. Z kolei z perspektywy Wrocławia, już z racji zamieszkania, jego poezja wydaje się nieco mniej ważna, może przemilczana.
Wystawy prac Dróżdża mają zróżnicowany charakter: od indywidualnych, przez zbiorowe konkretystyczne, po włączanie go w różne konfiguracje plastyków. Trudno wymienić twórców, w sąsiedztwie których prezentowana była jego poezja konkretna – są to niejednokrotnie największe znakomitości współczesnej sztuki polskiej.
Najwięcej wystaw z jego udziałem odbyło się w latach siedemdziesiątych, a apogeum przypada na ich dwa ostatnie lata. Ponowne zainteresowanie twórczością Stanisława Dróżdża obserwujemy od mniej więcej połowy lat dziewięćdziesiątych do dziś, a szczególnie od 2023 roku, kiedy reprezentował Polskę na weneckim Biennale praca Alea iacta est. W nowym kontekście nie jest on już tylko jednym z twórców poezji konkretnej, ale raczej indywidualnym, konsekwentnym autorem, którego prace zestawiane są z dziełami najwybitniejszych polskich artystów. Pozbywając się kontekstu konkretystycznego, jest wciąż, a może jeszcze bardziej, atrakcyjny.
W polskiej sztuce powojennej dominowała abstrakcja: w latach pięćdziesiątych semantyczna (liryczna, ekspresyjna, niegeometryczna, organiczna), której fala opadła na początku lat sześćdziesiątych i około połowy dekady nastąpił rozkwit abstrakcji geometrycznej, nieikonicznej. Spotkała się ona z zarzutami czystego formalizmu, pustki myślowej, fascynacji materialnością dzieła, niekomunikatywności. Ocaleniem tego, co było w niej sztuką, od tego, co było w niej dekoracją, zabawą formalną, zajęła się sztuka konceptualna, obecna w Polsce od przełomu lat sześćdziesiątych i siedemdziesiątych. Twórczość Stanisława Dróżdża niejednokrotnie próbowano wpisywać właśnie w nurt konceptualny1. Zaważyło na tym zaistnienie jego poezji konkretnej równolegle z tym nowym kierunkiem w sztuce, a także chłonność i otwartość środowiska artystycznego, które życzliwie przyjęło poczynania samotnego twórcy. Dróżdż eksponował więc swą twórczość konkretystyczną na szeregu wystaw kluczowych dla rozwoju tego nurtu. Sztuka konceptualna stała się przedmiotem dyskusji w kręgu polskiej awangardy na Sympozjum Wrocław ’702 odbywającym się w Muzeum Architektury we Wrocławiu, a tutejsze środowisko konceptualne było niezwykle silne. Praca Stanisława Dróżdża samotność została na tę okazję zaprojektowana trójwymiarowo przez Barbarę Kozłowską. Konsekwencji sympozjum nie sposób przecenić – należały do nich wystawy SP. Sztuka pojęciowa we wrocławskiej Galerii pod Moną Lisą, w której konkretysta brał udział u boku plastyków.
Kolejnym ważnym wydarzeniem o pokrewnym charakterze był Zjazd Marzycieli, zorganizowany w Elblągu w 1971 roku przez (używającego wówczas tej formy nazwiska) Gerarda Kwiatkowskiego w Galerii EL, gdzie pojawił się i Dróżdż. Wskazywane są trzy najważniejsze ośrodki polskiego konceptualizmu: Wrocław (tu szczególnie, po zamknięciu Galerii pod Moną Lisą, Galeria Permafo), galeria EL w Elblągu z „Notatnikiem Robotnika Sztuki” i Galeria Foksal w Warszawie. We wszystkich tych miejscach spotkamy Stanisława Dróżdża. Jego prace pokazano również na tematycznych retrospektywnych wystawach, jak Refleksja konceptualna w sztuce polskiej. Doświadczenia dyskursu: 1965–1975 czy Polska abstrakcja analityczna.
Fenomenem w Polsce lat sześćdziesiątych i siedemdziesiątych były owiane dziś legendą galerie alternatywne: odNOWA w Poznaniu, Pod Moną Lisą we Wrocławiu i Foksal w Warszawie. We wszystkich prezentował swe prace wrocławski konkretysta. Pojawiały się one i na organizowanych po latach wystawach retrospektywnych, dokumentujących działalność tych ważnych instytucji.
Wyjątkowym ośrodkiem intelektualnym było Biuro Poezji Andrzeja Partuma, mieszczące się w małym pokoiku w jednym z warszawskich bloków. We Wrocławiu życzliwymi dla Stanisława Dróżdża miejscami były galerie: Jatki, Foto-Medium-Art, Kwartał i Zakład nad Fosą, działający przy Politechnice Wrocławskiej.
Energii organizatorskiej nie zabrakło Gerhardowi Jürgenowi Blum-Kwiatkowskiemu, który po czasach świetności Galerii EL w Elblągu przeprowadził się w 1974 roku do Niemiec. Spośród wystaw, w których brał udział Stanisław Dróżdż, Kwiatkowski organizował m.in. Forum Konkrete Kunst – ekspozycję sztuki konkretnej w Erfurcie, następnie wystawy w stworzonym przez siebie Muzeum Sztuki Współczesnej w Hünfeld i prezentacje zbiorów owego muzeum na wystawach w Polsce. Podejmował nawet próby wyjścia poza przestrzeń muzealną, realizując projekt Otwarta księga – rozmieszczając na ścianach budynków miasta Hünfeld prace konkretystyczne. Kolejnym wielkim przedsięwzięciem była objazdowa międzynarodowa akcja Każdy metr dla sztuki (Jeder Meter für die Kunst), w której wzięło udział ponad 100 artystów z Europy, Ameryki i Azji. Fundacja Gerarda na Rzecz Sztuki Współczesnej w utworzonym przez niego Muzeum Sztuki Reduktywnej w Świeradowie Zdroju zorganizowała wystawy Niekończąca się linia oraz trzy z cyklu Spirala, integrujące twórców z Wrocławia, Pragi i Drezna – miast odległych o około 150 km od Świeradowa, stolic trzech sąsiadujących regionów: Dolnego Śląska, Czech i Saksonii.
Przedsięwzięciem o wielkiej skali okazała się podjęta w 2001 roku współpraca Dróżdża z Zewnętrzną Galerią AMS, która zaowocowała rozmieszczeniem pracy lub na 400 bilbordach w dziewiętnastu największych miastach Polski, a dalej – wystawami w Polsce i za granicą, dokumentującymi jej działalność. Wkroczenie w przestrzeń miejską z poezją konkretną było znakomitym wykorzystaniem jej zalet.
Twórczość Stanisława Dróżdża prezentowana też była na szeregu wystaw dotyczących książki artystycznej, organizowanych w Düsseldorfie, Hamburgu, Wolfenbüttel, Kilonii, w Warszawie i na Targach Książki we Frankfurcie przez Piotra Rypsona – polskiego specjalistę w zakresie poezji wizualnej, autora wielu publikacji o tej tematyce.
Teksty Dróżdża wystawiane były również w szerszym kontekście – eksponującym związki sztuki ze znakiem i tekstem (Mantua, Saarbrücken, Brema, Praga, Kraków, Katowice). W Portsmouth zaś odbyła się ciekawa międzynarodowa wystawa, której tematem były inspiracje słowne plastyków. Prace konkretysty obecne były na wystawach międzynarodowych za granicą (Sydney, Ljubljana), jak i reprezentowały sztukę polską poza granicami kraju (Buenos Aires, Duisburg, Monachium, Zagrzeb, Paryż, Belfast, Eindhoven, Budapeszt, Drezno, Chicago, Edynburg). Prestiżowym wydarzeniem było zaproszenie polskiego konkretysty, w gronie międzynarodowych artystów różnych generacji, do umieszczenia swej pracy odtąd dotąd w nowej Hali Targów w Lipsku.
W Polsce z kolei wyodrębniają się trzy najaktywniejsze centra prezentujące dorobek Dróżdża: Wrocław (gdzie mieszkał i tworzył), Warszawa i Górny Śląsk (skąd pochodził). W stolicy jego prace wchodzą w skład stałej ekspozycji Międzynarodowa kolekcja sztuki współczesnej w Centrum Sztuki Współczesnej w Zamku Ujazdowskim.
Ukoronowaniem działalności wystawienniczej Stanisława Dróżdża była jego wystawa w Pawilonie Polskim na 50. Biennale Sztuki w Wenecji w 2003 roku. Jest to najstarszy i najważniejszy festiwal sztuki współczesnej na świecie. Na jubileuszowej edycji prezentowany był projekt Alea iacta est, czyli Kości zostały rzucone. Krytyka oceniła tę wystawę jako najważniejszą prezentację polskiej sztuki współczesnej za granicą w 2003 roku.
I. DOROBEK TWÓRCZY STANISŁAWA DRÓŻDŻA
1. Indywidualne wystawy poezji konkretnej
1968
- Pojęciokształty, Wojewódzka i Miejska Biblioteka Publiczna, Wrocław
- Stanisław Dróżdż, Pojęciokształty. Zbigniew Makarewicz, Rozbiór dramatyczny przedmiotu, Galeria pod Moną Lisą, Wrocław [katalog – nadbitka stron z miesięcznika „Odra” 1968, nr 12].
1969
- Poezja strukturalna. Pojęciokształty, Galeria odNOWA, Poznań [katalog]
- Pojęciokształty, VII Kłodzka Wiosna Poetycka, Polanica-Zdrój.
1971
- Pojęciokształty, Galeria Foksal, Warszawa
- Pojęciokształty, Powiatowy Dom Kultury, Kłodzko
- Pojęciokształty, IV Biennale Form Przestrzennych. Zjazd Marzycieli, Laboratorium Sztuki Galerii EL, Elbląg [katalog].
1973
- Poezja konkretna, Galeria PI, Kraków.
1974
- [Bez tytułu], Galeria Foksal, Warszawa.
1975
- dlaczego – why – pourquoi – warum, Galeria Foksal, Warszawa
- Pojęciokształty, Galeria Kwartał, Wrocław [katalog]
- Poezja konkretna, Towarzystwo Miłośników Sławkowa, Sławków.
1976
- Poezja konkretna. Kolejność, Galeria Foksal, Warszawa
- Pojęciokształty. Poezja konkretna, Towarzystwo Miłośników Sławkowa, Sławków
- Pojęciokształty. Poezja konkretna, The University Summer School of Polish Culture, Science and Language, Wrocław [Polish Concrete Poetry. Auxiliary Materials for the Seminar, informator]
- Wystawa (z Andrzejem Wojciechowskim), BWA Toruń.
1977
- Poezja konkretna. między, Galeria Foksal, Warszawa.
1978
- Pojęciokształty, wystawa jubileuszowa z okazji dziesięciolecia pracy twórczej, Wojewódzka i Miejska Biblioteka Publiczna, Wrocław
- Poezja konkretna, Galeria Foksal, Warszawa
- Obszar prywatny niemożliwości (współpraca – Jerzy Baranowski), Galeria PSP Jatki, Wrocław.
1979
- Pojęciokształty. Poezja konkretna (Artykulacje), Galeria Foksal, Warszawa.
1980
- Teksty cyfrowe, Zakład nad Fosą, Politechnika Wrocławska, Wrocław.
1981
- Pojęciokształty. Poezja konkretna, Galeria Foksal, Warszawa
- Zegary. Poza konkretem (współpraca – Jerzy Baranowski), Zakład nad Fosą, Politechnika Wrocławska, Wrocław; Towarzystwo Miłośników Sławkowa, Sławków (w ramach Jesiennych Spotkań w Sławkowie).
1987
- Algebra przyimków: przez, w-z / z-w, w (przykłady konfiguracji), Galeria Foksal, Warszawa.
1989
- Pojęciokształty. Poezja konkretna, Galeria Foksal, Warszawa.
1990
- Pojęciokształty. Poezja konkretna, Towarzystwo Miłośników Sławkowa, Sławków [katalog].
1993
- Klepsydra. Permutacja. Poezja konkretna, Galeria Miejsce, Cieszyn [katalog].
1994
- Pojęciokształty. Poezja konkretna. (Teksty z lat 1967–1993), BWA Wrocław [katalog]
- Algebra przyimków: przez, w-z / z-w, w (przykłady konfiguracji), Galeria Stara, Lublin
- Pojęciokształty. Poezja konkretna, Galeria Foksal, Warszawa.
1995
- [Bez tytułu]. Galeria 72, Chełm
- [Bez tytułu]. BWA Słupsk
- Eschatologia egzystencji. Poezja konkretna, Muzeum Górnośląskie, Bytom [katalog, wyd. Galeria Foksal, 1997].
1997
- Gestaltbegriffe. Konkrete Poesie. Instytut Polski, Lipsk, Niemcy
- odtąd-dotąd, realizacja w budynku Targów Lipskich, Lipsk, Niemcy [pocztówka z fotografią pracy]
- i 1970–1997(fragmenty). Poezja konkretna, Galeria Foksal, Warszawa
- Pojęciokształty. Poezja konkretna, Galeria Kronika, Bytom.
1998
- Pojęciokształty. Poezja konkretna, Galeria Potocka, Kraków [katalog].
2000
- Pojęciokształty. Poezja konkretna, BWA Wrocław [katalog].
2001
- lub, Zewnętrzna Galeria AMS [400 bilbordów w 19 największych miastach Polski – pocztówka]
- Pojęciokształty. Poezja konkretna, Bunkier Sztuki, Kraków [katalog-folder].
2002
- Poezja konkretna [„żyłki”], Galeria Foksal, Warszawa
- Pojęciokształty. Poezja konkretna, Galeria Stara, BWA Lublin.
2003
- Concetto-Forme. Poesia Concreta, Instytut Polski, Rzym [katalog, wyd. BWA Wrocław]
- Alea iacta est, Pawilon Polski, Biennale. 50 Międzynarodowa Wystawa Sztuki, Wenecja, Włochy [katalog, wyd. Zachęta Państwowa Galeria Sztuki]
- Zamiana energii, Muzeum Narodowe we Wrocławiu
- lub, realizacja na fasadzie budynku Górnośląskiego Centrum Kultury, Katowice.
2005
- między / tra 1977–2004, Studio D’arte Contemporanea Pino Casagrande, Rzym [katalog]
- słowa, zdania / cyfry, liczby – wzajemne przenikanie. Pojęciokształty. Poezja konkretna, Galeria Foksal, Warszawa [katalog]
- i (fragmenty). Pojęciokształty. Poezja konkretna, Galeria Sektor I, Górnośląskie Centrum Kultury, Katowice; Galeria Arsenał, Białystok [katalog].
2006
- Stanisław Dróżdż, Dominik Lejman (aneks do wystawy Forma jest pustką – pustka jest formą), Galeria Nova, Kraków
- [Bez tytułu], Centrum Sztuki Młyn, Mikołów.
2007
- Język to gra, Galeria Muzalewska, Poznań [katalog]
- Klepsydra, Ogród Saski, Lublin [wystawa Lubelskiego Towarzystwa Zachęty Sztuk Pięknych]
- Między, Klepsydra, Galeria 86, Łódź [katalog].
2008
- Przestrzenie poezji konkretnej, Galeria Appendix2, Warszawa [katalog-folder].
2009
- Hommage á Stanisław Dróżdż, Galeria Kont Akademickiego Centrum Kultury „Chatka Żaka”, UMCS, Lublin
- Stanisław Dróżdż. Klepsydra, realizacja na fasadzie budynku Muzeum Współczesnego Wrocław
- Stanisław Dróżdż. OD DO. Czasoprzestrzennie. Pojęciokształty. Poezja konkretna, Galeria Appendix2, Warszawa [katalog]
- Janusz Morgenstern (reż.), Mniejsze zło [film fabularny z wykorzystaniem prac Stanisława Dróżdża]
- Stanisław Dróżdż. początekoniec. Pojęciokształty. Poezja konkretna. Prace z lat 1967–2007, wystawa monograficzna, Muzeum Narodowe we Wrocławiu [org. Ośrodek Kultury i Sztuki we Wrocławiu]; Centrum Sztuki Współczesnej Zamek Ujazdowski, Warszawa.
2010
- Stanisław Dróżdż. początekoniec. Pojęciokształty. Poezja konkretna. Prace z lat 1967–2007, wystawa monograficzna, Galeria Sztuki Współczesnej BWA w Katowicach, Górnośląskie Centrum Kultury w Katowicach [org. Ośrodek Kultury i Sztuki we Wrocławiu]
- Stanisław Dróżdż. Antologica, Studio d’Arte Contemporanea Pino Casagrande, Rzym
- Stanisław Dróżdż. Poezja konkretna [w ramach IV Festiwalu Puls Literatury], Śródmiejskie Forum Kultury – Dom Literatury, Łódź.
2011
- Stanisław Dróżdż. anfangenden. Begriffsgestalten. Konkrete poesie. Arbeiten 1967–2007, wystawa monograficzna, Europäisches Zentrum der Kunste Hellerau, Drezno, Niemcy [org. Ośrodek Kultury i Sztuki we Wrocławiu]; Galerie Guardini, Berlin.
2012
- Stanisław Dróżdż. Forgetting, Galeria Żak–Branicka, Berlin
- Stanisław Dróżdż. Czas / między, Galeria Muzalewska, Poznań [katalog-plakat].
2013
- Stanisław Dróżdż. Czasoprzestrzennie (OD-DO), Muzeum Sztuki Współczesnej, Szczecin
- Stanisław Dróżdż. Czasoprzestrzennie (OD-DO), w ramach III edycji Festiwalu Koszart, Galeria na Piętrze, Koszalin.
2014
- Stanisław Dróżdż. Pomysły, Muzeum Współczesne Wrocław
- Stanisław Dróżdż. Pojęciokształty [wystawa stała], Muzeum Współczesne Wrocław.
2015
- Stanisław Dróżdż. trwanie. Pojęciokształty. Poezja konkretna, Dom Słów, Lublin
- Spod ręki Dróżdża, Galeria Muzalewska, Poznań.
2016
- Hommage á Stanisław Dróżdż (w ramach cyklu Książka i Co Dalej), Galeria AT, Poznań
- Twórczość Stanisława Dróżdża w ramach Europejskiej Stolicy Kultury Wrocław 2016 – realizacje w przestrzeni miejskiej (murale, plakaty, light-boxy).
2017
- człowiek, ludzie, Galeria Sztuki im. Jana Tarasina, Kalisz.
2018
- Stanisław Dróżdż. Pojęciokształty. Poezja konkretna., Galeria ESTA, Gliwice [katalog].
- Stanisław Dróżdż. Continuum, Galeria Żak–Branicka, Berlin.
2019
- Stanisław Dróżdż, Pojęciokształty. Poezja konkretna. W 10 rocznicę śmierci słynnego Sławkowianina, Towarzystwo Miłośników Sławkowa, Sławków
- Stanisław Dróżdż: Pojęciokształty [ze szczególnym wskazaniem na matematyczne źródła i inspiracje jego utworów], Dolnośląska Biblioteka Publiczna we Wrocławiu
- Stanisław Dróżdż. Dlaczego, Galeria Muzalewska, Poznań
- Stanisław Dróżdż. Czasoprzestrzennie (OD DO), Galeria Foto-Gen Ośrodka Kultury i Sztuki we Wrocławiu [wystawa z towarzyszącą kwadrofoniczną operą na dwa głosy wg OD-DO, kompozytor: Tadeusz Sudnik – katalog]
- Stanisław Dróżdż. Pojęciokształty, zmiana wystawy stałej – realizacja pracy Poezja konkretna [„żyłki”], Muzeum Współczesne Wrocław
- Stanisław Dróżdż. Pojęciokształty, MOCAK Muzeum Sztuki Współczesnej, Kraków
- Stanisław Dróżdż. OD-DO, wystawa z towarzyszącą kwadrofoniczną operą na dwa głosy, kompozytor: Tadeusz Sudnik, Galeria Miejska, Gdańsk.
2022
- Stanisław Dróżdż. „Światekst”. Pojęciokształty. Poezja konkretna [wystawa stała], Muzeum Współczesne Wrocław.
2023
- Stanisław Dróżdż, Alea iacta est, Muzeum Sztuki w Łodzi [katalog-folder]
- Stanisław Dróżdż. Razem Osobno, Galeria Esta, Gliwice.
2. Udział w wystawach zbiorowych
1968
- Zbigniew Makarewicz, Rozbiór dramatyczny przedmiotu; Stanisław Dróżdż, Pojęciokształty, Galeria pod Moną Lisą, Wrocław.
1970
- Sympozjum Wrocław ’70, Muzeum Architektury we Wrocławiu
- SP. Sztuka pojęciowa, Galeria pod Moną Lisą, Wrocław
- – sound texts – concrete poetry – visual texts, Stedelijk Museum, Amsterdam, Holandia; 1971–1972: Internationaal Cultureel Centrum, Antwerpia, Belgia; Württembergischen Kunstverein, Stuttgart, Niemcy; Kunsthalle, Norymberga, Niemcy; Liverpool, Anglia; Oxford, Anglia.
1971
- IV Biennale Form Przestrzennych. Zjazd Marzycieli, Laboratorium Sztuki Galerii EL, Elbląg.
1972
- [Bez tytułu], Biuro Poezji Andrzeja Partuma, Warszawa
- Pokaz nr 3. Bez tytułu, Galeria Sztuki Hołowienka, Hołowienka
- Atelier ’72, Richard Demarco Gallery, Edynburg, Szkocja
- [Bez tytułu], Galeria Sztuki „Pole Gry”, Bolesławiec
- I Integracyjne Wiejskie Spotkania Twórcze Osetnica ’72, Piotrowice, Osetnica, Chojnów
- SP. Sztuka pojęciowa, BWA Lublin
- 500 Rele, Le Centre, Aix-en-Provence, Francja.
1973
- Żywe archiwum, Galeria Foksal, Warszawa
- II Międzynarodowe Integracyjne Spotkania Twórcze Osetnica ’73, Piotrowice; Powiatowy Dom Kultury, Złotoryja; BWA Wrocław
- [Bez tytułu], The Power Gallery of Contemporary Art, Sydney
- The Benneville Pines. Angleus Oaks [wystawa objazdowa w Stanach Zjednoczonych i Kanadzie]
- Omaha Flow Systems, Joslyn Art Museum, Joslyn, Omaha, USA
- Poland ’73. Centro de Arte y Comunicacion, Buenos Aires, Brazylia
- Poezja konkretna. Galeria Piwnica Świdnicka, Wrocław.
1974
- Kep/vers, Budapeszt
- Wystawa-Pokaz Wiejskiego Ośrodka Sztuki Trzebieszowice, Trzebieszowice
- Polnische Gegenwartskunst 1945–1973, Wilhelm-Lehmbruck-Museum, Duisburg, Niemcy; Monachium, Niemcy
- Prezentacje ’74, Muzeum Architektury we Wrocławiu.
1975
- Poezja konkretna, Warszawskie Koło Polonistów, Uniwersytet Warszawski
- [Bez tytułu], Galeria Sztuki Nowoczesnej DESA, Kraków
- Poljska Avangarda, Galerija Studentskogo Centra, Zagrzeb
- Romantyzm i romantyczność w sztuce polskiej XIX i XX w., CBWA Zachęta, Warszawa; BWA Katowice.
1976
- Polska poezja wizualna. I Ogólnopolska Wystawa Poezji Konkretnej, Kłodzki Ośrodek Kultury, Kłodzko
- Akcja Punkt, Federacja Socjalistycznych Związków Młodzieży Polskiej – Rada Wojewódzka, Biuro Organizacyjne Ogólnopolskiego Festiwalu Teatrów Jednego Autora, Toruń
- Dokumenty artystów (1966–1976), Galeria Foksal, Warszawa.
1978
- Poezja konkretna. Stanisław Dróżdż, Pojęciokształty; Marzenna Kosińska, Textualart; Wojciech Sztukowski, Ex motu II, Galeria PSP Jatki, Wrocław [katalog-plakat]
- Wrocławska poezja konkretna, Osiedlowy Dom Kultury Kozanów, Wrocław [I wystawa]
- Wrocławska poezja konkretna, Centralny Klub Studencki Politechniki Wrocławskiej [II wystawa – katalog]
- Polska poezja konkretna. II Ogólnopolska Wystawa Poezji Konkretnej, Klub Międzynarodowej Prasy i Książki, Oleśnica; Galeria Piwnica Świdnicka, Wrocław
- Współczesna sztuka wrocławska. Zbiory Muzeum Narodowego we Wrocławiu, Muzeum Narodowe we Wrocławiu.
1979
- III Ogólnopolska Wystawa Poezji Konkretnej, Galeria Kalambur, Dom Związków Twórczych we Wroclawiu, Galeria PSP Jatki, Wrocław
- IV Ogólnopolska Wystawa Poezji Konkretnej i Wizualnej, Klub Międzynarodowej Prasy i Książki, Gdańsk
- 5 lat Galerii PSP Jatki. Pokaz dokumentów, Galeria PSP Jatki, Wrocław
- Sprachen jenseits von Dichtung. Westfälischer Kunstverein, Münster
- Galeria Foksal – A Documentary Exhibition, Richard Demarco Gallery, Edynburg, Szkocja; The New Gallery ICA, Londyn
- VIII Porównania – Logika i Zmysły, BWA Sopot
- Czerń i Biel, Wrocławska Galeria Fotografii Foto-Medium-Art, Wrocław; Galeria Out, Sopot
- Od zera do nieskończoności – od nieskończoności do zera, Wrocławska Galeria Fotografii Foto-Medium-Art, Wrocław
- V Ogólnopolska Wystawa Poezji Konkretnej i Wizualnej, Klub Nauczyciela, Bydgoszcz
- Prezentacje ’79, wystawa Okręgu Wrocławskiego ZPAP, BWA Wrocław.
1980
- Czerń i Biel, Galeria O.N., Poznań
- Od zera do nieskończoności – od nieskończoności do zera; Czerń i Biel, Galeria 2, Katowice
- Pokaz światowej poezji wizualnej, Galeria Kłodzkiego Ośrodka Kultury, Kłodzko
- Polska poezja konkretna i wizualna. VI Ogólnopolska Wystawa Poezji Konkretnej, BWA Łomża.
1981
- Wrocławska poezja konkretna, Galeria Pałacu Kultury Zagłębia, Dąbrowa Górnicza [III wystawa]
- Terra 2. Międzynarodowa Wystawa Architektury Intencjonalnej, Muzeum Architektury we Wrocławiu.
1982
- Echange entre artistes. 1931–1982: Pologne – USA, ARC, Musee d’Art Moderne de la Ville de Paris, Paryż.
1983
- An Artistic Conversation. 1931–1982: Poland – USA, Ulster Museum, Belfast
- Exchange Between Artists. 1931–1982: Poland – USA, The Douglas Hyde Gallery, Dublin
- Od zera do nieskończoności – od nieskończoności do zera, BWA Szczecin
- Myśl artysty. Wystawa ze zbiorów muzealnych, Muzeum Narodowe – Zbiory Czartoryskich, Kraków.
1984
- Artyści Galerii, Galeria Foksal, Warszawa; Galeria Stodoła, Warszawa [wystawa poszerzona]
- Tydzień Zakładu nad Fosą i Ośrodka Działań Plastycznych, Zakład nad Fosą oraz Ośrodek Działań Plastycznych Politechniki Wrocławskiej, Politechnika Wrocławska.
1985
- Sztuka wrocławska 1945–1985. Wystawa ze zbiorów muzealnych, Muzeum Narodowe we Wrocławiu
- Dokumentacja Zakładu nad Fosą z lat 1979–85, Galeria Krzysztofory, Kraków; Gmach Główny Politechniki Wrocławskiej
- Drugie Biennale Sztuki Nowej, Muzeum Ziemi Lubuskiej, Zielona Góra.
1988
- Struna. Galeria Działań, Ursynów-Imielin, Warszawa.
1989
- Liter-a-kcje. Wrocław [działania w przestrzeni miejskiej].
1990
- W hołdzie Henrykowi Stażewskiemu, Warszawa
- Polnische Bücher und Kunstverlage der Achtziger, Düsseldorf, Niemcy; Hamburg, Niemcy.
1991
- Der Raum der Worte. Polnische Avantgarde und Künstlerbücher 1919–1990, Herzog August Bibliothek, Wolfenbüttel, Niemcy.
1992
- Der Raum der Worte. Polnische Avantgarde und Künstlerbücher 1919–1990, Schleswig-Holsteinische Landesbibliothek, Kiloni< Niemcy
- Książki i strony. Polska książka awangardowa i artystyczna 1919–1992, Centrum Sztuki Współczesnej Zamek Ujazdowski, Warszawa.
1993
- Galeria odNOWA 1964–1969, Muzeum Narodowe w Poznaniu
- Dokumentacja Zakładu nad Fosą z lat 1979–85. Centrum Sztuki Współczesnej - Zamek Ujazdowski, Warszawa
- Wystawa twórczości plastycznej artystów związanych ze Sławkowem, Towarzystwo Miłośników Sławkowa, Jesienne Spotkania, Sławków
- Forum Konkrete Kunst, Peterskirche, Erfurt, Niemcy.
1994
- Wystawa sztuki polskiej w Teatrze Het Klein, Eindhoven, Niemcy
- Wystawa letnia, Galeria Foksal, Warszawa
- Polska abstrakcja analityczna, Galeria Awangarda, BWA Wrocław
- Künstler zur Aktion ’94, Museum Modern Art, Altes Gaswerk, Hünfeld, Niemcy
- Kolekcja 2. Międzynarodowa Kolekcja Sztuki Współczesnej, Centrum Sztuki Współczesnej Zamek Ujazdowski, Warszawa.
1995
- WORDS or Don’t Stand on Trifles, Aspex Gallery, Portsmouth, Anglia
- Muzeum Znaki Czasu. Zbiory Museum Modern Art w Hünfeld, Galeria Aspekty, Warszawa; Galeria BWA Lublin; Galeria BWA Wrocław; Galeria BWA Ustka
- Polska abstrakcja analityczna, Państwowa Galeria Sztuki, Łódź; BWA Lublin
- Unter einem Dach, Berlin
- Każdy metr dla sztuki, [wystawa międzynarodowa], Fundacja Gerarda na Rzecz Sztuki Współczesnej, Muzeum Sztuki Reduktywnej, Świeradów Zdrój.
1996
- Każdy metr dla sztuki, Galeria Arsenał, BWA Białystok; Galeria Stara, BWA Lublin; Muzeum Okręgowe, Koszalin
- Kunst in der Neuen Messe Leipzig [praca w nowej Hali Targów w Lipsku], Lipsk, Niemcy
- Prezentacja 8 postaw artystycznych, Fundacja Gerarda na Rzecz Sztuki Współczesnej, Muzeum Sztuki Reduktywnej, Świeradów Zdrój
- Jeder Meter für die Kunst, Ehemaliges Staatsratgebäude, Berlin
- W kręgu Galerii pod Moną Lisą, BWA Wrocław
- Spirala 1, Fundacja Gerarda na Rzecz Sztuki Współczesnej, Muzeum Sztuki Reduktywnej, Świeradów Zdrój
- Artyści związani ze Sławkowem, [wystawa z okazji otwarcia nowej szkoły średniej], Liceum Ogólnokształcące, Sławków
- Jeder Meter für die Kunst, Salzwedeler Museum, Salzwedel, Niemcy
- Styki / Contact Prints, Galeria Foksal, Warszawa
- Kolekcja 3. Międzynarodowa Kolekcja Sztuki Współczesnej, Centrum Sztuki Współczesnej Zamek Ujazdowski, Warszawa.
1997
- Lengyelorszag Müveszet / Sztuka z Polski 1945–1996. Galeria Mücsarnok, Budapeszt; Wilno; Ryga; Tallin
- Artyści Wrocławia, Galeria Sztuki Współczesnej Zachęta, Warszawa
- Haltungen, Dresdner Schloß-Georgenbau, Drezno, Niemcy
- Jeder Meter für die Kunst, Kulturrathaus, Drezno, Niemcy; Fürst-Leopold-Carre, Dessau, Niemcy; Rathausfoyer, Niemcy; Landshut, Niemcy
- Kunst in der Leipziger Messe (Teil II), Lipsk, Niemcy.
1998
- Po pięćdziesiątce. 52-lecie ZPAP we Wrocławiu, Galeria Awangarda, BWA Wrocław
- Poesia Totale (1897–1997): Dal Colpo di Dadi alla poesia visuale, Palazzo della Ragione, Mantua, Włochy
- Fort Sztuki 1998. Litera – słowo – zdanie, Galeria Potocka, Kraków
- Visuelle Texte International, Galerie St. Johann, Saarbrücken, Niemcy.
1999
- Chronologic, The Planet Art Gallery, Kapsztad
- Refleksja konceptualna w sztuce polskiej. Doświadczenia dyskursu: 1965–1975, Centrum Sztuki Współczesnej Zamek Ujazdowski, Warszawa
- Niekończąca się linia, Fundacja Gerarda na Rzecz Sztuki Współczesnej, Muzeum Sztuki Reduktywnej, Świeradów Zdrój
- Das offene Buch. Otwarta księga, Hünfeld [realizacja prac na ścianach domów w Hünfeld, Niemcy].
2000
- Wrocławski rysunek powojenny, Muzeum Narodowe we Wrocławiu
- Arteast 2000+, Moderna Galerija, Lublana
- Polska poezja konkretna, Galeria Bielska BWA, Bielsko Biała; Centrum Sztuki Współczesnej Zamek Ujazdowski, Warszawa
- Text-Buch-Kunst. Wystawa Polskiej Książki Awangardowej i Artystycznej, Targi Książki, Frankfurt, Niemcy
- Amnesia. Die Gegenwart des Vergessens, Neues Museum Weserburg, Brema, Niemcy.
2001
- In Between. Art From Poland 1945–2000, Chicago, USA
- Wokół znaku. Polska poezja konkretna i sztuka konceptualna, BWA Katowice
- Okolo znaku, Národní Technické Muzeum, Praga
- Otwarta książka, Galeria Awangarda, BWA Wrocław
- Biurokracja, Galeria Foksal, Warszawa
- Prywatne przestrzenie, Galeria Sektor I, Katowice
- Arteast 2000+, Orangerie Congress, Innsbruck, Austria
- Depozyt Galerii Foksal, Centrum Sztuki Współczesnej Zamek Ujazdowski, Warszawa
- Międzynarodowa kolekcja sztuki współczesnej [wystawa stała], Centrum Sztuki Współczesnej Zamek Ujazdowski, Warszawa.
2002
- Transkulturowe wizje 2. Polsko-amerykańska sztuka współczesna, Galeria Sztuki Współczesnej Muzeum Narodowego w Szczecinie, Zamek Książąt Pomorskich, Szczecin
- Dokumentacja fotograficzna prac Galerii Zewnętrznej AMS, Galerie Hilger, Wiedeń [w ramach Roku Polskiego w Austrii]
- Dialog 2, Edinburgh College of Art, Edynburg, Szkocja
- Europe, Conkrete, Reductive, Museum Modern Art, Hünfeld; Galeria Królikarnia, Warszawa.
2003
- Otwarta Galeria AMS. 3. Edycj,. Instytut Polski, Berlin
- Biennale. 50. Międzynarodowa Wystawa Sztuki, Wenecja [Alea iacta est, Pawilon Polski]
- Europa, Konkret, Reduktiv. Muzeum Architektury we Wrocławiu
- Sztuka w mieście. Zewnętrzna Galeria AMS 1998–2002., Zachęta – Narodowa Galeria Sztuki, Warszawa; Kraków; Wrocław; Gdańsk.
2004
- Sztuka w mieście. Zewnętrzna Galeria AMS 1998–2002, Galeria Miejska Arsenał, Poznań
- Beyond Geometry. Experiments in Form 1940s–1970s, Los Angeles County Museum of Art, Los Angeles; Miami Art Museum, USA
- Avant-gardes polonaises, hier et aujourd’hui, Espace de l’Art Concret, Mouans-Sartoux, Francja
- Malewicz w Polsce, Galeria Arsenał, Białystok
- Niosę przed sobą lustro. Pamięci Andrzeja Szewczyka, Galeria Szara, Cieszyn
- Warszawa – Moskwa / Moskwa – Warszawa 1900–2000, Zachęta – Narodowa Galeria Sztuki, Warszawa.
- Labirynt cz. 2 (wystawa z okazji trzydziestolecia realizacji programu Galerii), Galeria Stara, BWA Lublin.
2005
- Znaki czasu. Śląska kolekcja sztuki współczesnej, BWA Katowice
- Niosę przed sobą lustro. Pamięci Andrzeja Szewczyka, Galeria Sektor I, Górnośląskie Centrum Kultury, Katowice
- Argumenta – z kolekcji G.J. Blum-Kwiatkowskiego [w ramach IV Edycji Festiwalu Dialog Czterech Kultur], Atlas Sztuki, Łódź
- Artgames. Analogien zwischen Kunst und Spiel, Ludwig Forum, Akwizgran, Niemcy
- Sygnał/Signal, Muzeum Architektury we Wrocławiu.
2006
- L’avanguarde polonaise, Museé Matisse, Le Cateau-Cambresis, Francja
- Kolekcja 2000 plus, Muzeum Narodowe we Wrocławiu
- Dłużniewski, Dróżdż, Gostomski, Galeria 86, Łódź
- Forma jest pustką – pustka jest formą, Fabryka Schindlera, Kraków; Galeria Sektor I, Górnośląskie Centrum Kultury, Katowice
- Granica – Związki / Grenze – Verbindungen, Muzeum Historii Miasta Łodzi, Łódź
- Ewokacje matrycy [w ramach VI Międzynarodowego Triennale Grafiki], Galeria Centrum Sztuk Wszelkich, Mikołów
- Śniadanie w Muzeum – Kolekcja Łódzkiego Towarzystwa Zachęty Sztuk Pięknych [wystawa towarzysząca Łódź Biennale II], Muzeum Sztuki, Łódź
- Inne Media 2006. Dolnośląskich Wystaw Sztuki Ciąg Dalszy, Galeria Awangarda, BWA Wrocław
- Kolekcja Regionalna Fundacji dla Śląska, Muzeum Narodowe w Szczecinie
- Inteligibilna sztuka bez gwałtu, Atlas Sztuki, Łódź.
2007
- Znaki czasu. Śląska Kolekcja Sztuki Współczesnej, Galeria Arsenał, Białystok
- Numerica, Palazzo Delle Papesse, Siena, Włochy
- Ewokacje matrycy, Otwarta Pracownia, Kraków
- Forma jest pustką – pustka jest formą, Bałtycka Galeria Sztuki, Ustka
- Intelligible gewaltlose Kunst, Kunststation Kleinsassen, Hofbieber-Kleinsassen, Niemcy
- Galeria Foto-Medium-Art. 30 Wystawa Jubileuszowa, Galeria Foto-Medium-Art, Kraków
- Survival 5. [Semantyka topografii na fasadzie budynku Opery], Wrocław
- Wreszcie nowa! Małopolskie Kolekcje Sztuki Nowoczesnej, Muzeum Narodowe w Krakowie
- Antypody, Sala Nowa Centrum Kultury w Lublinie, Lublin.
- Słowa – Formy – Medytacje, Galeria Labirynt 2, BWA Lublin.
2008
- Wojna i pokój, Galeria Sektor I, Górnośląskie Centrum Kultury, Katowice
- Medium... Post... Mortem... vol. 2, Galeria BWA Zielona Góra; Bielskie Centrum Kultury, Bielsko-Biała
- Manual CC. Instrukcje gier dla początkujących i zaawansowanych, Centrum Sztuki Współczesnej Zamek Ujazdowski, Warszawa
- Kolekcja 2006–2007, Muzeum Narodowe we Wrocławiu.
2009
- Masz wiadomość. Wystawa dzieł z kolekcji Galerii Potocka i Muzeum Sztuki Nowoczesnej w Niepołomicach, Galeria Potocka, Niepołomice
- Międzynarodowa Kolekcja Sztuki Współczesnej. Edycja 5, CSW Zamek Ujazdowski, Warszawa
- Reminiscencje/Reminiszenzen, Galeria EL, Elbląg
- Na okrągło: 1989–2009, Hala Stulecia, Wrocław
- Kolekcja. Dwadzieścia lat Galerii Starmach, Muzeum Narodowe w Krakowie.
2010
- minimum-maximum – Stanisław Dróżdż, Carl Andre i Robert Barry, Galeria Żak–Branicka, Berlin
- Rzeczy budzą uczucia. Wystawa prac z kolekcji Centrum Sztuki Współczesnej, CSW Zamek Ujazdowski, Warszawa
- Siła sztuki. Wystawa dzieł z kolekcji sztuki współczesnej Lubelskiego Towarzystwa Zachęty Sztuk Pięknych, Lwowski Pałac Sztuki, Lwów, Ukraina
- Fragment – Pokaz kolekcji Fundacji Sektor, Galeria Sektor I, Katowice
- Limes sztuki, Warsztaty Kultury w Lublinie.
2011
- Museo de las narrativas paralelas. En el marco de La Internacional, Museu d ́Art Contemporani de Barcelona (MACBA), Hiszpania
- Po setce, Muzeum Narodowe we Wrocławiu
- Obok. Polska–Niemcy. 1000 lat historii w sztuce / Tür an Tür. Polen–Deutschland. 1000 Jahre Kunst und Geschichte, Martin-Gropius-Bau, Berlin
- WroConcret. Wrocławski Tekst Wizualny 1967+, Muzeum Współczesne Wrocław.
2012
- Antymodernizm – szkicowanie mapy, Lubelskie Towarzystwo Zachęty Sztuk Pięknych, Galeria Lipowa 13, Lublin
- Meta-sztuka – konceptualizacje, Lubelskie Towarzystwo Zachęty Sztuk Pięknych, Galeria Lipowa 13, Lublin
- Pełnia sztuczna, Muzeum Współczesne Wrocław
- Cultural Luggage / Bagaż kulturowy, Muzeum Narodowe, Kijów
- Mediations Biennale 2012, Poznań.
2013
- Pytania sztuki. Pytania obrazu – pytanie obrazem, Muzeum Okręgowe Ziemi Kaliskiej, Kalisz
- Czy Bóg gra w kości? Stanisław Dróżdż & Adam Jastrzębski, Galeria Propaganda, Warszawa
- na-Początek (wystawa główna w ramach 9. Międzynarodowego Festiwalu Sztuki Wizualnej inSPIRACJE/Genesis), Galeria 13 Muz, Szczecin
- Małe jest wielkie, Galeria Propaganda, Warszawa
- Z prawdopodobieństwem, że ktoś zobaczy. Prace, projekty i dokumenty z kolekcji i archiwum Galerii Foksal, Galeria Foksal, Warszawa
- Sztuka wymiany. Kolekcja Józefa Robakowskiego [w ramach cyklu Uśpiony Kapitał], Muzeum Pałac w Wilanowie i Fundacja Profile, Warszawa
- Pojmowanie bytu. Ciemność, Nieskończoność, Codzienność, Kyoto City University of Arts Art Gallery, Kioto, Japonia
- Na zachętę do muzeum. Kolekcja Łódzkiego Towarzystwa Zachęty Sztuk Pięknych, Muzeum Sztuki w Łodzi.
2014
- Uczulenie na kolor, Galeria Labirynt, Lublin.
2015
- 50/50/50 [Jubileusz 50 lat BWA w Kielcach], BWA Kielce
- Vot ken you mach?, Muzeum Współczesne Wrocław
- Dzikie pola. Historia awangardowego Wrocławia, Zachęta – Narodowa Galeria Sztuki, Warszawa; Kunsthalle Koszyce, Słowacja [wystawa przygotowana przez Muzeum Współczesne Wrocław]
- Podziwu godna liczba Pi / The Admirable Number Pi, Galeria Żak–Branicka, Berlin
- Trzecie spotkanie. Roman Opałka, Stanisław Dróżdż, Galeria Propaganda, Warszawa
- Książka i co dalej. 25 lat, Biblioteka Raczyńskich, Galeria Atanazego, Poznań 2015/2016 {org. wystawy – Galeria AT Uniwersytetu Artystycznego w Poznaniu].
2016
- Tempus fugit. O czasie i przemijaniu, Galeria Międzynarodowego Centrum Kultury, Kraków
- Dzikie pola. Historia awangardowego Wrocławia [wystawa przygotowana przez Muzeum Współczesne Wrocław], Kunstmuseum Bochum, Niemcy.
2017
- Wyobraźnia i rygor. Z kolekcji Grażyny i Jacka Łozowskich, Muzeum Miejskie Wrocławia – Pałac Królewski, Wrocław.
2018
- Abstrakcje PL. Wyobraźnia i rygor, Museum of Modern Art, Ołomuniec, Czechy
- Exercises in Freedom. Polish Conceptualism 1968–1981, Staatliche Kunstsammlungen Dresden, Drezno, Niemcy.
2019
- Tylko zepsute zegary pokazują dokładny czas, Galeria Miejska, Gdańsk.
2022
- Poza Edenem. Sztuka współczesna ze zbiorów Muzeum Śląskiego w Katowicach.
2025
- Dróżdż. Opałka. Winiarski. GRA(NIC)α, Muzeum Współczesne Wrocław.
1 Zob. G. Dziamski, Konceptualizm [w:] idem, Od awangardy do postmodernizmu, Warszawa 1996, s. 381–382; [b.a.] Konceptualizm [hasło w:] Słownik terminologiczny sztuk pięknych, Warszawa 1994, s. 197.
2 Sympozjum plastyczne Wrocław ’70, red. D. Dziedzic, Z. Makarewicz, Wrocław 1983, s. 101. Do niewielu zrealizowanych po sympozjum projektów należy Arena Jerzego Beresia, usytuowana w 1972 roku na Wyspie Piaskowej.